Management samenvatting

Dit artikel geeft een samenvatting van het rapport Flow! Een soepele route door je digitale zaken.

Flow! onderzoekt hoe de Europese Digitale Identiteit (EDI)-wallet of ID-wallet kan bijdragen aan eenvoudigere, mensgerichte dienstverlening bij ingrijpende levensgebeurtenissen.
De focus ligt op twee situaties: 'ik word 18' (jongeren die volwassen worden) en 'ik ben nabestaande geworden' (afhandeling na overlijden).
Het project sluit aan bij landelijke en Europese initiatieven rond digitale identiteit en samenwerking tussen publieke en private partijen.

Een EDI-wallet is een digitale portemonnee waarmee burgers veilig persoonlijke gegevens kunnen opslaan en delen met organisaties.
De NL-wallet (publieke variant) is in ontwikkeling; tot die tijd wordt o.a. de Yivi-wallet gebruikt.
EDI-wallets bieden functionaliteiten als inloggen, gegevens delen en digitaal ondertekenen.
Vanaf eind 2026 geldt een acceptatieplicht voor publieke dienstverleners om EDI-wallets te accepteren.

Jongeren ervaren veel regeldruk en keuzestress bij het afsluiten van een zorgverzekering en het aanvragen van zorgtoeslag.
Huidige processen zijn versnipperd en onoverzichtelijk; jongeren missen overzicht en duidelijke communicatie.
Met een ID-wallet kunnen gegevens automatisch ingevuld worden, wat fouten en administratieve lasten vermindert.
Gebruikerstesten tonen aan dat jongeren overzichtelijke stappenplannen, korte teksten en visuele ondersteuning waarderen.
Voor jongeren wint gebruiksgemak het altijd van privacy. Een betrouwbare overheidsomgeving en de keuze tussen gegevens ophalen of zelf invullen, geven hen het gevoel van vertrouwen en regie.

Nabestaanden worden geconfronteerd met veel administratieve verplichtingen, vaak bij verschillende instanties.
Het delen van overlijdensakte en verklaring van erfrecht is essentieel, maar nu omslachtig en tijdrovend.
Juridische barrières (zoals het schriftelijkheidsvereiste) belemmeren volledige digitalisering.
Een centrale digitale omgeving met een dynamische checklist en automatische voortgangsbewaking wordt als grote meerwaarde gezien.
Persoonlijke ondersteuning en papieren alternatieven blijven belangrijk voor wie niet digitaal vaardig is.

Gebruik korte, begrijpelijke teksten;
Combineer processtappen en minimaliseer het aantal handelingen (zoals QR-scans);
Maak duidelijk welke organisatie gegevens ontvangt en waarom en zorg voor vertrouwen met herkenbare (overheids)logo's;
Bied keuzevrijheid in opties zoals automatische spaarpotjes.

Ontwikkel een centrale nabestaandenomgeving met een dynamische checklist, automatische voortgangsbewaking en een tijdlijn met prioriteiten;
Zorg dat gebruikers vanuit iedere stap eenvoudig contact kunnen opnemen met een nabestaandendesk of andere ondersteunende instantie;
Houd daarnaast (papieren) alternatieven beschikbaar voor gebruikers die daar behoefte aan hebben.
Gebruik korte, begrijpelijke teksten en biedt visuele ondersteuning
Ontwikkel landelijke afspraken over welke gegevens echt nodig zijn en standaardiseer gegevensuitwisseling.
Versnel de digitalisering van de verklaring van erfrecht en pas wetgeving aan waar nodig.
Voer praktijkpilots uit met de hele keten (gemeenten, notarissen, banken, verzekeraars).

De grootste waarde van ID-wallets ontstaat niet door ze simpelweg toe te voegen aan bestaande processen, maar door een bredere transformatie van het ecosysteem.
Zowel publieke als private partijen moeten hun processen en systemen voorbereiden op nieuwe manieren van gegevens delen.
De ID-wallet is een essentiële bouwsteen voor toekomstbestendige, mensgerichte digitale dienstverlening, maar geen eindoplossing op zichzelf.

Cookiebeleid